सहकारी प्रकरण : विदेश फरार १८ जनालाई फर्काउन निर्देशन

काठमाडौं । सहकारी संस्थाको अर्बौं रकम अपचलन सम्बन्धमा छानविन गर्न बनेको संसदीय समितिले विदेशमा फरार भएका १८ जनालाई तत्काल स्वदेश फर्काएर छानविनको दायरामा ल्याउन सरकारलाई निर्देशन दिएको छ । समितिको सोमबार बसेको बैठकले सहकारीको रकम अपचलन गरी देशबाहिर भागेका १८ जनालाई तत्काल स्वदेश फर्काउन गृह मन्त्रालयलाई निर्देशन दिएको हो । बैठकले गृहमन्त्री रमेश लेखक तथा गृहसचिव एकनारायण अर्याल र प्रहरी प्रमुख वसन्त कुँवरसँग छलफल गरेपछि देशबाहिर फरार भएका जिबी राईसहित १८ जनालाई स्वदेश फर्काउने व्यवस्था गर्न निर्देशन दिएको सभापति सूर्य थापाले जानकारी दिनुभयो ।

सहकारीको रकम अपचलनमा मुछिएका उनीहरूलाई खोज्न, स्वदेश फर्काउन र छानविन प्रक्रियामा सघाउन गृहमन्त्रीलाई निर्देशन दिएको उहाँले बताउनुभयो । ‘यो नेपाल सरकार र सम्बन्धित देशबीच गर्नुपर्ने काम हो । उहाँहरूलाई समितिको छानविनको दायरामा आउन जरुरी छ,’ उहाँले भन्नुभयो, ‘१८ जनाको नाम गृह मन्त्रालयलाई दिएका छौँ । त्यसमा जिबी राईलगायत छन् । सहकारी पीडितहरूले बचत अपचलन दुरुपयोग र ठगी गरेको भनेर गुनासो गरेका १८ जना व्यक्तिहरू विदेशमा रहेको र संसद्मा पनि कुरा उठ्ने गरेको छ । उनीहरूलाई समितिको छानविनको निम्ति देशभित्र ल्याउने वातावरण बनाइदिनुस् भनेका छौँ । उनीहरूलाई नेपाल ल्याएर सोधपुछ गर्न जरुरी भयो ।’

सहारा, सूर्यदर्शनलगायत सहकारीको रकम अपचलनमा संलग्न रहेको आरोप लागेका जिबी राईलाईसहित १८ जना विदेशमा रहेको संसदीय छानविन समितिले जनाएको छ । समितिका अनुसार राईसहित सूर्यदर्शनका ज्ञानबहादुर बम्जन, थानबहादुर राई, भुपेन्द्र राई, सानोपाइलाका तस्विर न खातुन र अश्रफ अली, सहारा तथा सुप्रिमका सुवास केसी विदेशमा फरार छन् ।

यस्तै, सुमेरु सहकारीको रकम अपचलनमा संलग्न भएको आरोप लागेका भरत महर्जन, उनकी श्रीमती माजमाया, छोरा सचिन र छोरी सरला पनि विदेशमा छन् । यसैगरी, शिवशिखरका तेजबहादुर बमजन तामाङ, इमेज सहकारीका अध्यक्ष देवकुमार नेपाली र उनकी श्रीमती छेदा, व्यवस्थापक दीपक पौडेल, शिवशिखर सहकारीका लीलानाथ गौतम, कान्तिपुर सेभिङका प्रेमध्वज लामा र मेघाड्रिमका महाशंकर रेग्मी सहकारीको रकम अपचलन गरेर विदेश फरार भएको समितिले जनाएको छ ।

तत्कालीन सरकारले गत जेठ १५ गते सहकारीको रकम अपचलन सम्बन्धमा छानविन गर्न संसदीय समिति बनाएको थियो । एमाले सांसद सूर्य थापा नेतृत्वको समितिमा एमालेकै सरिता भुसाल, कांग्रेसका ईश्वरी न्यौपाने र बद्री पाण्डे, नेकपा माओवादीका लेखनाथ दाहाल, राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टीका शिशिर खनाल र राष्ट्रिय प्रजातन्त्र पार्टीका धु्रवबहादुर प्रधान सदस्य हुनुहुन्छ । पहिलो बैठक बसेको मितिले तीन महिनाको समय दिइएको सहकारी छानविन समितिलाई दिइएको निर्धारित अवधि आगामी भदौ २२ गतेबाट सकिँदै छ ।

ADVERTISEMENT

नेपाल ल्याएर सोधपुछ गर्न जरुरी भयो : सभापति थापा
समिति सभापति सूर्य थापाले फरारहरूमध्ये कति अमेरिका, बेलायत, मलेसिया र भारत पुगेको बताउनुभयो । उनीहरूलाई छानविनको दायरमा ल्याएपछि मात्र छानविन एउटा निष्कर्षमा पुग्नसक्ने उहाँको भनाइ छ । संसदीय छानविन समितिले सहकारीको मुद्दामा थुना वा प्रहरी हिरासतमा रहेका २४ जनासँग सोधपुछ गर्ने निर्णय गरेको छ । ‘बाहिर भएका व्यक्तिहरूलाई बोलाएर छालफल गर्छौं । कारागारमा भएकाहरूसँग सोधपुछ गर्न आवश्यक जनशक्ति र समय प्रबन्ध गर्न गृहमन्त्री र सचिवलाई भनेका छौँ,’ उहाँले भन्नुभयो ।

फरार भएकाहरूलाई पक्राउ गर्ने काम गर्दै छौँ : गृहमन्त्री
गृहमन्त्री रमेश लेखकले सहकारी बचत रकम दुरुपयोग संसदीय छानविन विशेष समिति सरकारका लागि मार्गनिर्देशक बन्ने बताउनुभएको छ । सोमबार सिंहदरबारस्थित संघीय संसद् सचिवालयको भवनमा बसेको समितिको बैठकमा गृहमन्त्री लेखकले सहकारीको समस्यालाई सरकारले प्राथमिकतामा राखेको बताउनुभयो । ‘सहकारीको समस्या समधानको विषय सरकारले प्राथमिकतामा राखेको छ । सहकारी बचत रकम दुरुपयोग संसदीय छानविन विशेष समिति सरकारका लागि मार्गनिर्देशक भन्ने विश्वास लिएको छु,’ उहाँले भन्नुभयो । समितिको निर्देशन सरकारले कार्यान्वयन गर्ने गृहमन्त्री लेखकले प्रतिबद्धता व्यक्त गर्नुभयो । गृहमन्त्री लेखकले सहकारीको बचत रकम हिनामिना गरी फरार भएकाहरूलाई पक्राउ गर्न काम गरिरहेको उहाँले जवाफ दिनुभयो । यस्तै, सहकारी बचत रकम हिनामिनाको आरोपमा पक्राउ गरी जेलमा राखिएकाहरूको बयानका लागि गृह प्रशासनले सहजीकरण गर्ने उहाँको भनाइ छ ।

रविको प्रश्न- मैले सहकारीबाट ऋण लिएको प्रमाण खोइ ?
राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा) का सभापति रवि लामिछानेले आफूमाथि लगाएको आरोपको पुष्टि गर्न चुनौती दिनुभएको छ । सोमबार प्रतिनिधिसभा बैठकमा बोल्दै सभापति लामिछानेले सहकारीमा आफूले निवेदन दिएर ऋण लिएको प्रमाण अहिलेसम्म नपाएको बताउनुभयो । ‘एक जनाले मैले सहकारीबाट ऋण लिएको प्रमाण छ भन्नुभएको थियो, मैले भनेको थिएँ त्यो प्रमाण दिए म राजनीति छाड्छु भनेर,’ नेपाली कांग्रेस महामन्त्री गगन थापालाई लक्षित गरी उहाँले भन्नुभयो, ‘मैले आजसम्म त्यो प्रमाण पाउन सकेको छैन । यसरी सदनलाई झुक्याउने गलत कुराहरू भन्दिने ।’ ठूला भ्रष्टाचारको काण्डमा गलत सूचना दिएर संसद् र राष्ट्रलाई भ्रममा पार्ने काम गर्न नहुने उहाँले बताउनुभयो । यसअघि महामन्त्री थापाले रविले सहकारीको रकम अपचलन गरेको प्रमाण सञ्चार माध्यममा आइसकेको आरोप लगाउनुभएको थियो ।

यी हुन् विदेश फरार १८ जना
१. जिबी राई- सूर्यदर्शन सहकारी, पोखरा
२. भरत महर्जन- सुमेरु सहकारी, ललितपुर
३. राजमाया महर्जन- सुमेरु सहकारी, काठमाडौं
४. सचिन महर्जन- सुमेरु सहकारी, काठमाडौं
५. सरला महर्जन- सुमेरु सहकारी, ललितपुर
६. ज्ञानबहादुर बमजन- सूर्यदर्शन सहकारी, पोखरा
७. भुपेन्द्र राई- सूर्यदर्शन सहकारी, पोखरा
८. तेजबहादुर बमजन- शिव शिखर सहकारी
९. देवकुमार नेपाली- इमेज बचत, पोखरा
१०. छेदा नेपाली- इमेज बचत सहकारी, बागलुङ
११. तस्बिरन खातुन- सानोपाइला सहकारी, वीरगञ्ज
१२. असरफ अलि- सानो पाइला सहकारी, वीरगञ्ज
१३. सुवास केसी- सहारा सहकारी, चितवन
१४. दीपक पौडेल- इमेज सहकारी, बागलुङ
१५. लीलानाथ गौतम- शिव शिखर सहकारी, भक्तपुर
१६. महाशंकर रेग्मी- मेघा ड्रिम सहकारी, काठमाडौं
१७. थानबहादुर बुढामगर- सूर्यदर्शन सहकारी, पोखरा
१८. प्रेमध्वज लामा- कान्तिपुर कोअपरेटिभ, काठमाडौं